6 ค่ายรถญี่ปุ่นวางแผนลงทุนในไทยกว่า 1.34 แสนล้านบาท ขณะที่เกณฑ์ชิ้นส่วนที่จะผูกกับภาษี EV ยังไม่ออก

ค่ายรถยนต์ญี่ปุ่น 6 ราย ได้แก่ Toyota, Honda, Isuzu, Mitsubishi Motors, Mazda และ Nissan ประกาศแผนลงทุนในไทยรวมกว่า 134,000 ล้านบาทในช่วงปี 2026–2030 ระหว่างการหารือกับคณะผู้แทนรัฐบาลไทยที่กรุงโตเกียวเมื่อวันที่ 20 พฤศจิกายน 2026 หลังรัฐบาลชี้แจงภาษี EV นำเข้า 35% และโครงสร้างภาษีสรรพสามิตรถยนต์ใหม่
แผนลงทุนนี้ประกาศออกมาก่อนที่รัฐบาลจะกำหนดรายละเอียดว่า อัตราภาษีของผู้ที่มีฐานการผลิตในไทยจะผูกกับการใช้ชิ้นส่วนในประเทศมากน้อยเพียงใด ขณะที่ค่ายรถเองก็ขอความยืดหยุ่นด้านกรอบเวลาการผลิตชิ้นส่วนหลักของรถยนต์ไฮบริด (HEV) ในไทย หรือ e-Parts และหลักเกณฑ์การนับชิ้นส่วนหลักของ BEV
ประเด็นที่ต้องติดตามจึงอยู่ที่เกณฑ์ชิ้นส่วนในประเทศและรายละเอียดแผนรายค่าย ซึ่งจะเป็นปัจจัยสำคัญต่อการกระจายงานไปยังซัพพลายเออร์ไทย
ประเด็นสำคัญ
- สิ่งที่ประกาศ: 6 ค่ายรถญี่ปุ่นวางแผนลงทุนในไทยกว่า 134,000 ล้านบาทในปี 2026–2030
- อัตราที่กำหนดแล้ว: BEV และ REEV นำเข้าของผู้ไม่มีฐานผลิตในไทยเสียภาษี 35% ตั้งแต่ปี 2027
- ช่องว่าง: อัตราของผู้มีฐานผลิตและเกณฑ์ชิ้นส่วนในประเทศยังไม่ออก
- สิ่งที่ต้องจับตา: มาตรการภาษีฉบับละเอียด และวงเงินกับกำหนดการผลิตรายค่ายหากมีการเปิดเผย
6 ค่ายรถญี่ปุ่นประกาศแผนลงทุน 5 ปี หลังรัฐชี้แจงภาษี EV นำเข้า 35%
นายเอกนิติ นิติทัณฑ์ประภาศ รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลัง หารือแยกกับผู้บริหารของค่ายรถทั้ง 6 รายที่กรุงโตเกียว โดยมีนายวราวุธ ศิลปอาชา รัฐมนตรีว่าการกระทรวงอุตสาหกรรม และเลขาธิการคณะกรรมการส่งเสริมการลงทุน (บีโอไอ) ร่วมคณะด้วย
ฝ่ายไทยชี้แจงโครงสร้างภาษีสรรพสามิตรถยนต์ใหม่ ตั้งแต่วันที่ 1 มกราคม 2027 รถยนต์ไฟฟ้าแบตเตอรี่ (BEV) และรถยนต์ไฟฟ้าแบบขยายระยะทาง (REEV) ที่นำเข้าทั้งคันจะเสียภาษีสรรพสามิต 35% ในกรณีที่ผู้นำเข้าไม่มีฐานการผลิตในไทย
ส่วนรถนำเข้าของผู้ที่มีฐานการผลิตในไทย และรถที่ผลิตในไทย รัฐบาลจะผูกการปฏิบัติทางภาษีกับระดับการลงทุน การจ้างงาน และการใช้ชิ้นส่วนในประเทศ โดยจะรับฟังความเห็นก่อนออกมาตรการฉบับละเอียด
คณะรัฐมนตรีอนุมัติการปรับภาษีครั้งนี้ไว้แล้วตั้งแต่วันที่ 3 พฤศจิกายน 2026 ภาษี BEV นำเข้าจะขึ้นจาก 10% เป็น 35% และ REEV นำเข้าจาก 15% เป็น 35% ส่วนรถยนต์ไฟฟ้าที่ประกอบในไทยและเข้าเกณฑ์ ปัจจุบันเสียภาษีสรรพสามิตในอัตรา 2%
หลังรับฟังทิศทางภาษี ค่ายรถทั้ง 6 รายประกาศว่าจะเดินหน้าแผนลงทุนกว่า 134,000 ล้านบาทในช่วง 5 ปี เพื่อผลิตรถยนต์ไฟฟ้าหลายประเภท (xEV) และรถที่ใช้เชื้อเพลิงชีวภาพ นำระบบอัตโนมัติมาใช้ในสายการผลิต และผลิตชิ้นส่วนหลักในไทย
ก่อนการเดินทาง เลขาธิการบีโอไอระบุว่า Toyota, Honda, Mitsubishi, Mazda และ Isuzu มีแผนลงทุนรวมกว่า 50,000 ล้านบาท ตัวเลขดังกล่าวครอบคลุม 5 ค่าย ขณะที่ตัวเลขใหม่ครอบคลุม 6 ค่ายรวม Nissan จึงยังสรุปไม่ได้ว่าวงเงินเดิมเพิ่มขึ้นเท่าใด และยังไม่มีการเปิดเผยว่าวงเงินใหม่แยกเป็นของค่ายใดเท่าใด
มูลค่าแผนลงทุนสูงกว่ามูลค่าคำขอส่งเสริมยานยนต์ของนักลงทุนญี่ปุ่นในช่วงปี 2021 ถึงเดือนกันยายน 2026
ตั้งแต่ปี 2021 ถึงเดือนกันยายน 2026 นักลงทุนญี่ปุ่นยื่นขอรับการส่งเสริมการลงทุนในอุตสาหกรรมยานยนต์ 367 โครงการ มูลค่ารวมกว่า 79,000 ล้านบาท และยานยนต์เป็นอุตสาหกรรมที่นักลงทุนญี่ปุ่นยื่นคำขอมากที่สุด
แผนใหม่กว่า 134,000 ล้านบาทจึงสูงกว่ามูลค่าคำขอทั้งช่วงดังกล่าว แต่การเปรียบเทียบนี้ใช้ชี้ขนาดของวงเงินเท่านั้น เพราะ 134,000 ล้านบาทเป็นแผนในอนาคตที่ค่ายรถประกาศ ไม่ใช่โครงการที่บีโอไออนุมัติแล้ว ขณะที่ 79,000 ล้านบาทเป็นมูลค่าคำขอที่ยื่นแล้วในอดีต
เนื้อหาของแต่ละค่ายต่างกันตามเทคโนโลยีที่เลือก
- Toyota ใช้ฐานผลิตรถยนต์นั่งและรถกระบะในไทยรองรับ HEV, BEV และรถยนต์ไฟฟ้าเซลล์เชื้อเพลิงไฮโดรเจน (FCEV) โดยตั้งเป้าให้ไทยเป็นฐานผลิตรถกระบะ FCEV รุ่นใหม่เพื่อส่งออกไปตลาดโลก
- Honda เร่งลงทุนพัฒนารถรุ่นใหม่ โดยเฉพาะกลุ่ม Smart Hybrid
- Mitsubishi Motors พัฒนาเทคโนโลยี HEV และปลั๊กอินไฮบริด (PHEV) สำหรับรถกระบะและรถ PPV
- Mazda ลงทุนสายการผลิตรถไฮบริดอ่อน (MHEV) ใช้ระบบอัตโนมัติ และเตรียมเข้าสู่ตลาด BEV
- Isuzu รักษาบทบาทของไทยในฐานะฐานผลิตและส่งออกรถกระบะและรถเพื่อการพาณิชย์ พัฒนารถกระบะ BEV และรถบรรทุก FCEV ส่งเสริมไบโอดีเซล B20 และเตรียมทดสอบ B30
- Nissan ขยายการลงทุนด้านการพัฒนาซัพพลายเชนและทักษะแรงงานไทย
ภาษีชุดนี้ออกมาในช่วงที่ตลาดรถยนต์ไฟฟ้าไทยโตเร็ว ข้อมูลกลุ่มอุตสาหกรรมยานยนต์ สภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย ระบุว่าช่วงมกราคมถึงกันยายน 2026 ยอดขายรถยนต์นั่งไฟฟ้าอยู่ที่ 161,532 คัน เพิ่มขึ้น 98.56% จากช่วงเดียวกันของปีก่อน คิดเป็น 30.99% ของยอดขายรถทั้งหมด 521,226 คัน
แหล่งข่าวในอุตสาหกรรมที่สื่อไทยอ้างถึงระบุว่า ต้นทุนการผลิตในจีนต่ำกว่าในไทยอย่างน้อย 30% ผู้นำเข้าจึงยอมเสียภาษีสรรพสามิต 10% แทนอัตรา 2% ของรถที่ประกอบในประเทศ
แผนลงทุนมาก่อนอัตราภาษี: ค่ายรถขอความยืดหยุ่นด้านกรอบเวลา e-Parts และกฎนับชิ้นส่วน BEV
โครงสร้างภาษีนี้มีสองส่วน ส่วนแรกคืออัตรา 35% สำหรับผู้นำเข้าที่ไม่มีฐานผลิต ซึ่งกำหนดตัวเลขแล้ว ส่วนที่สองคืออัตราของผู้ที่มีฐานผลิตในไทย ซึ่งค่ายรถญี่ปุ่นทั้ง 6 รายอยู่ในกลุ่มนี้ ส่วนนี้ยังไม่มีตัวเลข
ส่วนที่สองเป็นปัจจัยสำคัญประการหนึ่งต่อการที่แผนลงทุนกว่า 134,000 ล้านบาทจะสร้างงานให้ผู้ผลิตชิ้นส่วนไทยมากเพียงใด เพราะรัฐบาลจะใช้การใช้ชิ้นส่วนในประเทศเป็นหนึ่งในตัวกำหนดอัตราภาษี ส่วนปัจจัยอื่น เช่น วงเงินรายค่าย รุ่นรถที่จะผลิต และกำหนดการผลิต ยังไม่ได้เปิดเผย
ในการหารือ ค่ายรถญี่ปุ่นยกประเด็นที่เกี่ยวกับเกณฑ์ส่วนนี้ ได้แก่ กรอบเวลาที่ต้องผลิตชิ้นส่วนหลักของ HEV หรือ e-Parts ในไทย และกฎการนับชิ้นส่วนหลักของ BEV ในระดับชุดประกอบ (component assembly) โดยต้องการความยืดหยุ่นในการปรับสายการผลิตและพัฒนาเครือข่ายซัพพลายเออร์ท้องถิ่น
นอกจากนี้ นายเอกนิติเปิดเผยว่า ค่ายรถขออนุญาตนำเข้ารถบางรุ่นเพื่อทดลองตลาด ซึ่งฝ่ายไทยระบุว่าอาจใช้โควตาหรือบันทึกความเข้าใจ (MOU) และขออัตราภาษีระดับกลางสำหรับรถนำเข้า ซึ่งยังต้องเจรจา
ในการหารือ ผู้บริหารค่ายรถญี่ปุ่นขอบคุณรัฐบาลไทยที่ขึ้นภาษีเพื่อปกป้องการลงทุนในประเทศ ส่วนนายเอกนิติยืนยันว่ามาตรการนี้ใช้กับนักลงทุนยานยนต์ทุกราย ไม่ได้ออกมาเพื่อญี่ปุ่นโดยเฉพาะ
ยังมีอีกจุดที่ควรสังเกต อัตรา 35% ครอบคลุมเฉพาะ BEV และ REEV นำเข้า ขณะที่แผนของค่ายรถญี่ปุ่นที่ระบุเทคโนโลยีส่วนใหญ่เน้นไฮบริด (HEV, PHEV, MHEV) และ FCEV ส่วน BEV ปรากฏในแผนของ Toyota และ Isuzu และ Mazda ระบุเพียงว่าเตรียมเข้าสู่ตลาด BEV

สิ่งที่ยังต้องตัดสิน: อัตราภาษีของผู้มีฐานผลิต เกณฑ์ e-Parts และโควตานำเข้า
นายเอกนิติมอบหมายให้บีโอไอประสานหน่วยงานที่เกี่ยวข้องประเมินข้อเสนอเรื่อง e-Parts และกฎชิ้นส่วนของ BEV โดยพิจารณาเป้าหมายการเพิ่มมูลค่าในประเทศ ความพร้อมของผู้ผลิตชิ้นส่วนไทย และทิศทางเทคโนโลยี ก่อนตัดสินว่าจะดำเนินการอย่างไร
ข้อเสนออื่นของค่ายรถยังอยู่ระหว่างพิจารณาเช่นกัน ได้แก่ การลดความซ้ำซ้อนของการตรวจมาตรฐานและพิธีการศุลกากร การกำหนดตารางบังคับใช้มาตรฐานไอเสีย Euro 6 ให้ชัดเจน และการกำกับการผลิตชดเชยตามเงื่อนไขของมาตรการ EV3.0 และ EV3.5
ด้านการกระตุ้นตลาดในประเทศ โดยเฉพาะตลาดรถกระบะที่ชะลอตัว มาตรการแลกรถเก่าเป็นรถใหม่เป็นข้อเสนอที่มีแนวโน้มจะได้ใช้ก่อน ค่ายรถพร้อมร่วมสมทบเงินกับรัฐ หากรถเก่าถูกนำออกจากระบบ
ส่วนภาษีของรถไฮบริดจะขึ้นกับระดับการปล่อยคาร์บอนไดออกไซด์ แต่ข้อเสนอเหล่านี้ยังต้องประเมินภาระงบประมาณ ผลต่อผู้บริโภค และความเป็นธรรมต่อผู้ประกอบการทุกกลุ่มก่อน
กรอบเวลาที่แน่นอนคือวันที่ 1 มกราคม 2027 ซึ่งอัตรา 35% เริ่มใช้ ส่วนอัตราของผู้มีฐานผลิตยังไม่มีการระบุวันที่จะประกาศรายละเอียด ก่อนถึงวันดังกล่าว แหล่งข่าวในอุตสาหกรรมระบุว่าบางแบรนด์กำลังเร่งนำเข้ารถภายใต้อัตราเดิมให้มากที่สุด ซึ่งอาจหนุนยอดขายช่วงปลายปี
ค่ายรถชี้ทักษะเป้าหมายที่ระบบขับเคลื่อนไฟฟ้า อิเล็กทรอนิกส์ และระบบอัตโนมัติ
ค่ายรถญี่ปุ่นระบุว่าเครือข่ายซัพพลายเออร์ท้องถิ่น การวิจัยและพัฒนา และการพัฒนาบุคลากรในไทยเป็นเรื่องสำคัญ โดยต้องการยกระดับทักษะของวิศวกร ช่าง และผู้ผลิตชิ้นส่วน ให้รองรับการผลิตรถรุ่นใหม่ โดยเฉพาะระบบขับเคลื่อนไฟฟ้า ชิ้นส่วนอิเล็กทรอนิกส์ และการผลิตแบบอัตโนมัติ
นายวราวุธชี้ถึงความเสี่ยงของผู้ผลิตชิ้นส่วนไว้ก่อนหน้านี้ว่า รถยนต์เครื่องยนต์สันดาปภายในมีชิ้นส่วนราว 20,000–30,000 ชิ้น ขณะที่รถยนต์ไฟฟ้ามีเพียงหลักพันชิ้น การพึ่งรถนำเข้าหรือนำเข้าชิ้นส่วนทั้งหมดจึงอาจกระทบซัพพลายเออร์ SME ของไทย ส่วนรถกระบะของ Mitsubishi มีสัดส่วนชิ้นส่วนในประเทศเกิน 60% และบางรุ่นสูงถึง 70–80%
ตัวอย่างที่เป็นรูปธรรมคือ Isuzu เมื่อวันที่ 7 เมษายน 2026 บีโอไออนุมัติส่งเสริม 2 โครงการของบริษัท อีซูซุมอเตอร์ (ประเทศไทย) จำกัด มูลค่ารวมกว่า 15,000 ล้านบาท เพื่อนำระบบอัตโนมัติและหุ่นยนต์มาใช้ในงานเชื่อมโครงรถ เชื่อมตัวถัง พ่นสี และประกอบรถทั้งคัน พร้อมติดตั้งโซลาร์ในโรงงาน และรองรับมาตรฐาน Euro 6
Isuzu มีโรงงานประกอบรถ 2 แห่งที่สำโรง จังหวัดสมุทรปราการ และเกตเวย์ จังหวัดฉะเชิงเทรา กำลังการผลิตรวม 385,000 คันต่อปี และใช้ชิ้นส่วนที่ผลิตในประเทศมากกว่า 90% ทั้งนี้ไม่ได้มีการระบุว่าโครงการเดือนเมษายนรวมอยู่ในวงเงิน 134,000 ล้านบาทหรือไม่
ฝั่งผู้แข่งขันก็เริ่มขยับ แหล่งข่าวในอุตสาหกรรมระบุว่าค่ายรถจีนบางรายที่มีโรงงานประกอบในไทยแล้วสนับสนุนการขึ้นภาษีนำเข้า ขณะที่ Leapmotor, XPeng และ Voyah ในเครือ Dongfeng ศึกษาการประกอบในไทย โดย Leapmotor คาดกำลังการผลิตเริ่มต้นไว้ที่ 60,000–80,000 คันต่อปี แม้โครงสร้างการลงทุนยังไม่ได้ข้อสรุป หากตั้งสายประกอบจริง ค่ายเหล่านี้ก็จะอยู่ภายใต้โครงสร้างภาษีสำหรับผู้มีฐานผลิตในไทย โดยรายละเอียดเกณฑ์ชิ้นส่วนยังรอข้อสรุปจากรัฐบาล
ตัวเลข 134,000 ล้านบาทยังเป็นกรอบแผน จนกว่าเกณฑ์ชิ้นส่วนและแผนรายค่ายจะออก
แผนกว่า 134,000 ล้านบาทสะท้อนว่าค่ายรถญี่ปุ่นยังมีความตั้งใจใช้ไทยเป็นฐานผลิตและส่งออก แต่หากรัฐให้ความยืดหยุ่นด้านกรอบเวลา e-Parts และกฎนับชิ้นส่วนของ BEV ตามที่ค่ายรถเสนอ ต้องดูรายละเอียดรายค่ายว่าเงินลงทุนแบ่งระหว่างสายประกอบ ระบบอัตโนมัติ และการผลิตชิ้นส่วนในประเทศอย่างไร ก่อนสรุปผลต่อผู้ผลิตชิ้นส่วนไทย
ข้อมูลที่ต้องรอมี 2 ส่วน ส่วนแรกคือมาตรการภาษีฉบับละเอียด ซึ่งยังไม่มีกำหนดวันประกาศ และต้องระบุว่าจะวัดการใช้ชิ้นส่วนในประเทศที่ระดับชิ้นส่วนหรือชุดประกอบ และให้เวลาในการผลิต e-Parts ในไทยเท่าใด
ส่วนที่สองคือวงเงินและกำหนดการผลิตของแต่ละค่าย หากบริษัทหรือบีโอไอเปิดเผยเพิ่มเติม
จนกว่าข้อมูลสองส่วนนี้จะเปิดเผย ตัวเลข 134,000 ล้านบาทควรถูกมองเป็นกรอบแผนลงทุน ไม่ใช่ตัวเลขคำสั่งซื้อที่ซัพพลายเออร์ไทยได้รับแล้ว







